یادداشت: زهرا عزتی
استمرار در برگزاری رویدادهایی نظیر هفته فیلم و عکس و میزبانی از رویدادهای ملی، همدان را به مرکز ثقل سینمای جوان غرب کشور تبدیل کرده است. این یادداشت روایتگر مسیری است که انجمن سینمای جوانان همدان پیمود تا به جایگاه یک شتابدهنده هنری برسد و از محدوده برنامههای تکراری فاصله بگیرد.
انجمن سینمای جوانان دفتر همدان به عنوان یک استثنای امیدوارکننده، توانسته است با عبور از پیلهی رکود، نبض پویایی هنر استان را در دست بگیرد. اگر نگاهی به عملکرد این دفتر در سالهای اخیر بیندازیم، با یک اتفاق مستمر روبهرو هستیم که نه تنها استاندارد سینمای استان را ارتقا داده، بلکه به عنوان یک مدل مدیریتی قابل بررسی برای سایر انجمنهای هنری است.
یکی از نقاط قوت این دفتر، گذار از آموزشهای سنتی و محدود به فضاهای بسته است. انجمن سینمای جوانان همدان با هوشمندی، راهبرد آموزش در میدان را پیاده کرده است. میزبانی از تراز اولهای سینمای ایران – از شهرام مکری با آن دغدغههای فرمالیستی پیچیده، برادران ارک که زبان جدیدی از سینمای مستقل را به نمایش گذاشتهاند، تا داریوش غریبزاده که میراثدار نگاهی عمیق و بومی به سینماست – نشاندهنده آن است که این دفتر برای هنرجویانش، سقف کوتاه قائل نیست. این حضور، نه یک مهمانی ساده، بلکه انتقال تجربهای بود که هنرجوی همدانی را با جریانهای نوی سینمای ایران پیوند داد و فاصله او را با مرکز کشور به حداقل رساند.
اما شاید درخشانترین برگ کارنامه مدیریت این انجمن، میزبانی نخستین اردوی فیلمنامهنویسی کشور باشد. این رویداد، فراتر از یک عنوان ملی، یک مانور اجرایی بود. حضور ۷۰ فیلمنامهنویس منتخب از سراسر ایران در همدان، این شهر را به مدت چند روز به کانون تپندهی قصهگویی تبدیل کرد. در حالی که بسیاری از انجمنها در چرخهی تکرار رویدادهای کوچک استانی اسیرند، این اقدام نشان داد که دفتر همدان به دنبال کادرسازی تخصصی و خلق یک برند ملی است. آنها نه تنها میزبان بودند، بلکه استانداردهای میزبانی یک رویداد کشوری را در همدان تعریف کردند.
تداوم در برگزاری رویدادهایی نظیر هفته فیلم و عکس و نمایشگاههای سالانه عکس، بهترین شاهد برای ثبات مدیریتی این مجموعه است. این رویدادها، دماسنج سلامت فرهنگی استان هستند. تفاوت در اینجاست که در همدان، این هفته، صرفاً یک نمایشگاه عکس ساده نیست؛ بلکه یک آیین سالانه است که در آن، کارنامه یکساله انجمن به نقد گذاشته میشود. این استمرار برگزاری، همان چیزی است که متأسفانه در سایر انجمنهای هنری استان (موسیقی، نمایش، تجسمی) با چنین نظم آهنینناپذیری دیده نمیشود. اینجاست که مدیریت رویداد معنا پیدا میکند.
اگر صادقانه به عملکرد انجمنهای هنری دیگر استان بنگریم، یک حلقه مفقوده بزرگ به چشم میخورد: پیوست رسانهای. بسیاری از انجمنها تولیدات بسیار خوبی دارند، اما به دلیل ضعف در تعامل رسانهای، این تولیدات در محدوده جغرافیایی خود انجمن باقی میماند. انجمن سینمای جوانان همدان، برخلاف سایرین، به درستی درک کرده است که هنر بدون دیده شدن، محکوم به فراموشی است. کوچینگ هنرمندان در پاتوقهای فیلم و نقد، و تبدیل کردن جلسات ساده به رویدادهای رسانهای، باعث شده است که نام سینمای جوان همدان، همواره در فضای فرهنگی استان و کشور زنده بماند.
انجمن سینمای جوانان همدان امروز نه فقط یک فضای فیزیکی برای تماشای فیلم، که یک اکوسیستم زنده است که در آن آموزش، تولید و توزیع رسانهای همزمان اتفاق میافتد. وقتی یک دفتر استانی میتواند از پس برگزاری اردوهای تخصصی فیلمسازی، نخستین اردوی فیلمنامهنویسی کشور و نمایشگاههای مستمر برآید، یعنی اعتماد به نفس سازمانی در بالاترین سطح است.
این یادداشت یک دعوت است؛ دعوتی از سایر انجمنهای هنری استان که الگوی تولید مستمر در کنار تعامل هوشمندانه رسانهای را به عنوان یک مدل موفق سرلوحه قرار دهند. اگر همدان میخواهد دوباره به جایگاه اصلی خود در سبد فرهنگی کشور بازگردد، راهی جز این نیست که از مدل مدیریتی انجمن سینمای جوان، درسهای عملی بگیرد.