یادداشت: زهرا عزتی
پاسخ، نه یک «بله»ی مطلق است و نه یک «نه»ی قاطع.
واقعیت این است که جشنواره تئاتر کودک و نوجوان برای همدان فقط یک رویداد فرهنگی نیست؛ بخشی از هویت فرهنگی شهر شده است. جشنوارهای که هر سال هنرمندان، گروههای نمایشی، خبرنگاران و علاقهمندان بسیاری را به همدان میکشاند و میتواند در کنار اثرگذاری فرهنگی، به اقتصاد گردشگری و معرفی ظرفیتهای شهر نیز کمک کند.
سال گذشته جشنواره در مجموع تجربهای قابل قبول بود. اجراها با استقبال خوبی همراه شد و از نظر محتوایی نیز اتفاقات مثبتی رقم خورد. اما در کنار این نقاط قوت، نمیتوان از ضعفهایی گذشت که سالهاست تکرار میشوند؛ ضعفهایی که اگر برای آنها چارهای اندیشیده نشود، کمکم به نقطه ضعف دائمی جشنواره تبدیل خواهند شد.
کمبود سالنهای استاندارد، محدود بودن امکانات فنی برخی مجموعهها، مشکلات اسکان و خدمات برای گروههای مهمان و حتی برخی ناهماهنگیهای اجرایی، مسائلی نیستند که بتوان هر سال از کنارشان عبور کرد. یک جشنواره بینالمللی، پیش از هر چیز، نیازمند زیرساختی در شأن عنوان «بینالمللی» است؛ عنوانی که تنها با حضور چند گروه خارجی معنا پیدا نمیکند، بلکه کیفیت میزبانی نیز بخشی از آن است.
حالا با معرفی دبیر جدید، نگاهها دوباره به همدان دوخته شده است. اما پرسش مهم این نیست که جشنواره در همدان برگزار میشود یا خیر؛ پرسش اصلی این است که همدان برای میزبانی بهتر از سال گذشته چه کرده است؟
همدان ظرفیتهای فراوانی دارد؛ شهری با پیشینه فرهنگی، هنری و تاریخی که شایستگی میزبانی رویدادهای بزرگ را دارد. اما باید پذیرفت که ظرفیت با آمادگی تفاوت دارد. ظرفیت یعنی امکان برگزاری جشنواره، اما آمادگی یعنی فراهم بودن زیرساختها، امکانات و برنامهریزی دقیق برای برگزاری شایسته آن.
امسال فرصتی دوباره پیش روی مدیران فرهنگی و مسئولان استان قرار گرفته است. اگر جشنواره بار دیگر به همدان سپرده شود، انتظار میرود این انتخاب تنها ادامه یک سنت نباشد؛ بلکه آغاز مرحلهای باشد که در آن کاستیهای سالهای گذشته برطرف شود و کیفیت میزبانی نیز همپای اعتبار جشنواره رشد کند.
جشنواره بینالمللی تئاتر کودک و نوجوان، سرمایه فرهنگی همدان است. سرمایهای که حفظ آن تنها با تکرار میزبانی ممکن نیست؛ بلکه با ارتقای کیفیت، توسعه زیرساختها و نگاهی جدی به مطالبات هنرمندان و مخاطبان معنا پیدا میکند. شاید وقت آن رسیده باشد که به جای افتخار کردن صرف به عنوان «میزبان»، برای تبدیل شدن به یک میزبان شایسته برنامهای عملی و ماندگار داشته باشیم.