کد خبر : 163406 تاریخ : 1405/7/21 - 12:15
از بازدید اسفند ۱۴۰۳ تا پیگیری‌های شهریور ۱۴۰۵ روایت دو سال توجه به گردشگری تویسرکان با تمرکز بر «حیقوق نبی» آرامگاه حیقوق نبی(ع) در تویسرکان، یکی از ظرفیت‌های مذهبی و تاریخی استان همدان است که سال‌هاست از ضرورت سامان‌دهی و توسعه فضای پیرامونی آن سخن گفته می‌شود؛ ظرفیتی که در صورت فراهم‌شدن زیرساخت‌های لازم می‌تواند در کنار کارکرد معنوی خود، به تقویت گردشگری فرهنگی و مذهبی و رونق اقتصادی شهرستان کمک کند. با این حال، سابقه انتشار اخبار درباره این طرح نشان می‌دهد که فاصله میان شناسایی ظرفیت و اجرای کامل آن، مسئله‌ای تازه نیست و موضوع حفاظت از حریم تاریخی و هماهنگی دستگاه‌های مسئول، از چالش‌های مهم این مسیر بوده است.

به گزارش الوند، در دولت چهاردهم و حضور دکتر حمید ملانوری شمسی استاندار همدان، پیگیری این پرونده در چند مقطع خبری قابل ردیابی است. در ۱۶ اسفند ۱۴۰۳، استاندار در سفر به تویسرکان از آرامگاه بازدید کرد و در جلسه هیئت امنای آن حضور یافت. این بازدید، در مجموعه اخبار بررسی‌شده، نقطه آغاز ثبت‌شده پیگیری او در این پرونده است؛ هرچند نمی‌توان آن را بدون بررسی کامل سوابق، نخستین اظهارنظر تاریخی استاندار درباره آرامگاه دانست.

چند ماه بعد، در ۱۶ مرداد ۱۴۰۴، موضوع توسعه آرامگاه در نشست ستاد توسعه و پیشرفت تویسرکان با صراحت بیشتری مطرح شد. استاندار این طرح را یکی از پروژه‌های محوری گردشگری مذهبی استان معرفی کرد و از برنامه تبدیل محیط پیرامونی آن به فضایی زیبا و مقصدی برای گردشگری فرهنگی سخن گفت. در همان مقطع، آغاز عملیات اجرایی تا پایان شهریورماه به‌عنوان هدف اعلام شد. این زمان‌بندی، جهت‌گیری اجرایی پروژه را نشان می‌داد.
در ۹ مهر ۱۴۰۴، نشست مشترک استاندار، هیئت امنای آرامگاه و سرمایه‌گذار برگزار شد تا فرصت‌های سرمایه‌گذاری در محدوده پیرامونی این بنای مذهبی و تاریخی بررسی شود. حضور سرمایه‌گذار در این نشست، نشانه‌ای از ورود موضوع به مرحله گفت‌وگو درباره مشارکت بخش خصوصی بود؛ هرچند خبر آن جلسه به‌تنهایی جزئیات قرارداد یا تعهدات مالی طرفین را روشن نمی‌کرد.


اطلاعات منتشرشده درباره ابعاد مالی طرح، تصویر دقیق‌تری از برنامه توسعه ارائه می‌کند. بنا بر گزارشی که به نقل از تسنیم منتشر شده، مدیرکل میراث فرهنگی همدان (مدیر وقت) برآورد اولیه پروژه را بر اساس فهرست‌بهای سال ۱۴۰۴ حدود ۵۰۰ میلیارد تومان اعلام کرده و گفته است با مشارکت ۳۲ درصدی شهرداری و ۶۸ درصدی سرمایه‌گذار، اعتبار کل طرح به ۷۲۰ میلیارد تومان می‌رسد. در همان گزارش، از طراحی پروژه در سه بلوک و قرار داشتن مقدمات انتخاب پیمانکار در دستور کار سخن گفته شده است.
در ۱۷ مرداد ۱۴۰۵ نیز جلسه دیگری با حضور استاندار، نماینده ولی‌فقیه در استان، نماینده مردم تویسرکان در مجلس و جمعی از مدیران برای بررسی مسائل و موانع طرح توسعه آرامگاه برگزار شد. چند هفته بعد، در ۱۱ شهریور، استاندار در نشست خبری از تشکیل هیئت امنا و تدوین طرح اجرایی تعیین حریم و سامان‌دهی آرامگاه با همکاری اوقاف، میراث فرهنگی و شهرداری خبر داد. این اظهارات، نشان می‌دهد که موضوع حفاظت از حریم و هماهنگی دستگاه‌ها همچنان در مسیر پیشبرد پروژه جایگاه مهمی داشته است.
مجموع این اخبار، از پیگیری چندمرحله‌ای یک ظرفیت گردشگری در سطح مدیریت استان حکایت دارد: بازدید میدانی، طرح برنامه توسعه، ورود سرمایه‌گذار به گفت‌وگوها، اعلام ابعاد مالی و سپس پیگیری تعیین حریم و موانع اجرایی. این روند را می‌توان نشانه توجه مدیریتی به گردشگری مذهبی تویسرکان دانست.


با وجود همه این پیگیری‌ها و اراده‌ای که مدیریت استان برای معرفی ظرفیت‌های گردشگری همدان و جذب سرمایه‌گذاری در این حوزه نشان داده است، نمی‌توان از تأثیر تحولات و شرایط جنگی سال ۱۴۰۴ بر برنامه‌های توسعه‌ای استان چشم پوشید. برگزاری سومین کنفوبیشن بین‌المللی گردشگری سلامت کشورهای عضو اکو در همدان، یکی از گام‌های مهم سال گذشته برای معرفی توانمندی‌های استان در عرصه گردشگری بین‌المللی بود؛ رویدادی که از ۲۱ خرداد آغاز شد و قرار بود زمینه‌ساز گسترش همکاری‌های منطقه‌ای در حوزه گردشگری سلامت باشد، اما در آخرین روز آن، ۲۳ خردادماه، جنگ آغاز شد و فضای کشور را به‌شدت تحت تأثیر قرار داد.
در چنین شرایطی، و با پیگیری طرح‌هایی مانند توسعه آرامگاه حیقوق نبی(ع) نشان می‌دهد که مسئله رونق گردشگری همدان همچنان در دستور کار مدیریت استان قرار دارد.